Gwelliannau yn Llyn Celyn


Mae Llyn Celyn yn un o'n cronfeydd dŵr mwyaf yn y gogledd ac mae'n gwneud gwaith hanfodol wrth helpu i gyflenwi dŵr yfed glân a ffres.

Mae'n chwarae rhan hanfodol hefyd wrth reoleiddio lefel y dŵr yn Afon Dyfrdwy er mwyn amddiffyn bywyd dyfrol a hwyluso gweithgareddau dŵr i lawr y llif yng Nghanolfan Dŵr Gwyn Genedlaethol Cymru.

Mae'r gronfa'n rhan bwysig o hanes Cymru ar ôl i drigolion pentref Capel Celyn orfod gadael eu cartrefi er mwyn i'r cwm gael ei foddi i greu'r gronfa. Mae Capel Coffa Capel Celyn, sydd wedi cael ei adfer gan Ddŵr Cymru Welsh Water yn ddiweddar, yn sefyll ar lan y gronfa i goffáu hyn.

Beth sy’n digwydd?

Mae Dŵr Cymru yn cymryd ein cyfrifoldeb o ddifri dros gynnal a gweithredu'r argaeau yn ddiogel. I wneud hyn, rydyn ni'n trefnu bod peirianwyr argaeau annibynnol yn eu harchwilio'n rheolaidd. Archwiliwyd Llyn Celyn yn 2019 gan ddefnyddio'r canllawiau diweddaraf sydd mewn grym ar gyfer cronfeydd ac argaeau yn y DU.

Cwblhawyd adroddiad yr archwiliad yn 2020. Roedd yn cadarnhau bod cronfa ddŵr Llyn Celyn mewn cyflwr da, ond yn ôl y disgwyl, gwnaed ambell i argymhelliad ar sail y canllawiau diweddaraf.

Mae'r argymhellion yn yr adroddiad terfynol yn rhai statudol, ac maent yn cael eu gorfodi gan Gyfoeth Naturiol Cymru. Rhaid i Ddŵr Cymru ymateb i'r rhain o fewn amserlen benodol.

Gallwn eich sicrhau nad yw hyn yn golygu bod unrhyw bryderon ynghylch diogelwch yr argae yn y dyfodol agos.

Un o'r argymhellion oedd cyflwyno mesurau i ddelio ag unrhyw orlif yn y gronfa sydd ddim yn dibynnu ar ymyrraeth gweithwyr. Ar hyn o bryd, cyfres o falfiau a phibellau yn y tŵr ac yn strwythur yr argae sy'n cynnal hyn, a staff y safle sy'n rheoli'r cyfan. Mae gan yr argae un orlifan eisoes, er nad yw'r dŵr yn Llyn Celyn wedi codi i'r lefel yma ers y 1970au.

Mae Dŵr Cymru wedi ystyried nifer o opsiynau i ddelio â gorlif yn achos lefelau dŵr neilltuol o uchel, a dros y misoedd nesaf, bydd yn cyflwyno cais cynllunio i Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri. Y cynnig yw adeiladu gorlifan ategol newydd i ddelio â lefelau dŵr eithriadol o uchel all ddigwydd yn y dyfodol.

Bydd ein cynlluniau'n uwchraddio'r gronfa ac yn sicrhau gwytnwch ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol.

Contractwyr Dŵr Cymru, sef Mott MacDonald Bentley (MMB), fydd yn goruchwylio'r prosiect a gallwn eich sicrhau y byddant yn gwneud yr holl waith gan effeithio cyn lleied ag y bo modd ar gynefinoedd a bywyd gwyllt yn yr ardal.

Cadw mewn cysylltiad â phawb

Rydym ni, fel cwmni, wedi ymrwymo i roi gwybod i’n cwsmeriaid a’n rhanddeiliaid am unrhyw waith a wnawn a byddwn yn gwneud hynny yma yn Llyn Celyn.

Rydym yn cadw mewn cysylltiad agos â'n rheoleiddiwr, Cyfoeth Naturiol Cymru, ynglŷn â’r gwaith a'n harchwiliadau. Rydym hefyd yn trafod gyda Pharc Cenedlaethol Eryri.

Mae rhagor o wybodaeth am ein cynlluniau arfaethedig ar gael ar lein rhwng Hydref 28, 2021 a Thachwedd 15, 2021 ac mae sesiynau byw hefyd ar gael i ofyn cwestiynau.

Gellir sgwrsio gyda’r tîm prosiect mewn sesiynau Cwestiwn ac Ateb: